Ocena

Zauważyłeś, że w jednej z części kręgosłupa pojawia się ból? Kręgosłup lędźwiowy dźwiga ciężar ciała, dlatego problemy z nim to ograniczona swoboda ruchu i szereg przykrych konsekwencji. Jeśli chcesz ich uniknąć, musisz w porę zadbać o ten odcinek kręgosłupa oraz zwracać uwagę na wszelkie niepokojące objawy. W naszym tekście znajdziesz najważniejsze informacje na temat chorób objawiających się takim właśnie bólem. Warto poznać także kilka porad i stosować profilaktykę, aby ograniczyć ból w odcinku lędźwiowym. Przeczytaj nasz artykuł!

Z tego artykułu dowiesz się:

Dokucza ci ból? Kręgosłup lędźwiowy musisz najpierw zlokalizować! 

Zaraz skupimy się na tym, skąd bierze się ból. Kręgosłup lędźwiowy to jednak odcinek, którym nie każdy się wcześniej mocno interesował. Warto wiedzieć, gdzie się znajduje i jaka jest jego rola.

Zobacz też:
Skąd się bierze ból w nadbrzuszu? Poznaj przyczyny dyskomfortu w nadbrzuszu i sposoby leczenia

Położenie i budowa kręgosłupa lędźwiowego 

Twój kręgosłup zbudowany jest z pięciu odcinków, a każdy z nich może borykać się z licznymi problemami. Ze względu na swoje położenie, ten odcinek jest szczególnie narażony na ból. Kręgosłup lędźwiowy znajduje się pomiędzy odcinkiem piersiowym a kością krzyżową. Budujące go kręgi tworzą jedną z najważniejszych naturalnych krzywizn kręgosłupa – lordozę lędźwiową. 

Kręgosłup lędźwiowy składa się z 5 kręgów lędźwiowych (L1-L5). Są one masywniejsze niż pozostałe kręgi. Dlaczego? Wynika to z roli, jaką odgrywa on w twoim ciele. 

Kręgosłup lędźwiowy i jego rola 

Kręgosłup lędźwiowy dźwiga ciężar ciała i jest najbardziej obciążonym odcinkiem kręgosłupa. Ma to swoje konsekwencje, a jedną z tych najbardziej uciążliwych jest ból. Kręgosłup lędźwiowy tworzy podstawę twojego ciała, a drobne dolegliwości związane z jego funkcjonowaniem mogą mieć istotny wpływ na jakość twojego życia. 

Jak sprawdzić skąd bierze się ból? Kręgosłup lędźwiowy i objawy problemów

Jak rozpoznać bóle lędźwiowe? Ból lędźwi objawia się w dość charakterystyczny sposób. Sprawdź, jak rozpoznasz ten ból i jakie dolegliwości związane z kręgosłupem lędźwiowym powinny skłonić cię do odwiedzenia lekarza. 

Ból kręgosłupa lędźwiowego – objawy, które pojawiają się najczęściej

Najczęściej ból kręgosłupa lędźwiowego objawia się pod 12. żebrem, nieco powyżej pośladków. Częstym zjawiskiem jest promieniowanie takiego bólu, przez co możesz go odczuć nie tylko w rejonie lędźwi, lecz także w nogach. 

Jakie objawy powinny wzbudzić twoje zaniepokojenie? 

Symptomami, których nie możesz ignorować, są: 

  • ogólne osłabienie i wysoka temperatura ciała;
  • drętwienie jednej lub obu nóg; 
  • silny ból kręgosłupa lędźwiowego, który nie mija nawet podczas odpoczynku. 

Ból kręgosłupa lędźwiowego a problemy zdrowotne

Ból lędźwiowy kręgosłupa może pojawiać się pod wpływem wielu czynników. Często główną źródłem problemu jest sam kręgosłup. Bywa jednak i tak, że przyczyną dolegliwości okazuje się choroba niezwiązana z układem ruchu. 

Ból kręgosłupa lędźwiowego – przyczyny 

Bóle kręgosłupa w odcinku lędźwiowym może być skutkiem: 

  • przeciążenia; 
  • chorób kręgosłupa lędźwiowego;
  • chorób, które nie mają nic wspólnego z kręgosłupem, jednak ból lędźwi jest jednym z ich symptomów.

Ból kręgosłupa lędźwiowego i czynniki ryzyka

Wiadomo, że na problemy z kręgosłupem lędźwiowym mogą mieć też wpływ następujące czynniki: 

  • wrodzone anomalie, które mają ścisły związek z nieprawidłową budową kręgosłupa. Mogą skutkować m.in. jego nierównomiernym obciążeniem i bólem;
  • przeciążenia i urazy kręgosłupa;
  • stany zapalne;
  • zaawansowany wiek;
  • długotrwałe przebywanie w pozycji będącej sporym obciążeniem dla kręgosłupa;
  • nadwaga i otyłość;
  • długotrwały stres i napięcie nerwowe. 
Zobacz też:
Klasterowy ból głowy – jak radzić sobie z paraliżująco silnym bólem głowy?

Najczęstsze choroby związane z bólem kręgosłupa lędźwiowego 

Kręgosłup lędźwiowy narażony jest na wiele chorób. Z jakimi lekarze spotykają się najczęściej? Jak możesz je rozpoznać? Podpowiadamy!

Lordoza lędźwiowa 

Jednym z najczęstszych problemów związanych z bólem kręgosłupa lędźwiowego jest lordoza lędźwiowa. O takiej dolegliwości może świadczyć sytuacja, gdy twój kręgosłup zbyt mocno wygina się do przodu w płaszczyźnie strzałkowej. Wklęsłe plecy i wystające pośladki są głównymi oznakami tej przypadłości. Co warto wiedzieć na jej temat?

Przyczyny lordozy lędźwiowej

Co sprawia, że ta naturalna krzywizna wygina się zbyt mocno? Najczęstsze przyczyny problemu to: 

  • osłabienie mięśni, które nie są w stanie utrzymać kręgosłupa i prawidłowej masy ciała;
  • nieprawidłowa postawa ciała;
  • brak aktywności fizycznej;
  • nadwaga i otyłość; 
  • urazy;
  • wrodzone wady postawy;
  • choroby takie, jak: 
    • osteoporoza; 
    • zanik mięśni;
    • rwa kulszowa;
    • zapalenie krążków międzykręgowych. 
Jak objawia się lordoza lędźwiowa?

Jeszcze zanim pojawi się spowodowany przez lordozę ból, kręgosłup lędźwiowy wyśle ci wiele sygnałów. 

Do najbardziej charakterystycznych objawów lordozy lędźwiowej zaliczają się: 

  • ból w dolnej części kręgosłupa, który zwykle nasila się podczas chodzenia lub siedzenia przez dłuższy czas;
  • problemy z chodzeniem;
  • problemy związane ze znalezieniem odpowiedniej pozycji do spania;
  • bolesny ucisk na nerwy lub rdzeń kręgowy; 
  • bóle brzucha, spowodowane jego nadmiernym wystawaniem do przodu. 
Jak pokonać lordozę lędźwiową? 

Ból kręgosłupa lędźwiowego wywołany przez lordozę jest sporym obciążeniem dla organizmu, dlatego musisz w porę rozpocząć leczenie. Im prędzej je rozpoczniesz, tym lepiej dla ciebie. Co pomoże ci w ochronie przed bólem kręgosłupa lędźwiowego? Przede wszystkim, receptą będą odpowiednie ćwiczenia. Pomocne mogą się też okazać gorsety i kołnierze ortopedyczne, a z leków – środki przeciwbólowe i przeciwzapalne.

Lumbago 

Lumbago, czyli nagły i ostry ból w dolnej części pleców, jest kolejnym problemem, na jaki narażony jest kręgosłup lędźwiowy. Choroba ta znana jest też jako „postrzał”, a nazwa ta najlepiej oddaje charakter dolegliwości pojawiających się w związku z lumbago. 

Czym jest lumbago? 

Lumbago to zespół bólowy dotykający odcinka lędźwiowo-krzyżowego kręgosłupa. Główną przyczyną problemów jest tu przeciążenie kręgosłupa, które skutkuje silnym bólem pleców. Chorobie sprzyja dodatkowo wiele czynników. Siedzący tryb życia, brak aktywności fizycznej oraz zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa sprawiają, że ryzyko wystąpienia „postrzału” znacznie się zwiększa. 

Zobacz też:
Doskwiera Ci ból kolana? To może być uszkodzenie łąkotki przyśrodkowej lub bocznej
Jakie objawy są charakterystyczne dla lumbago?

Ból kręgosłupa lędźwiowego w postaci lumbago wiąże się z licznymi dolegliwościami, których trudno nie zauważyć. Typowymi symptomami tej przypadłości są: 

  • ból kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego;
  • uczucie sztywności w dolnej części pleców; 
  • problemy z poruszaniem się;
  • obrzęki pojawiające się w rejonie lędźwi. 
Jak łagodzić dolegliwości towarzyszące lumbago?

Bóle związane z „postrzałem” bardzo często same ustępują. Powinno się tak stać, gdy zadbasz o odpoczynek i pozwolisz kręgosłupowi odetchnąć od obciążenia. Nie oznacza to jednak, że możesz zignorować ten problem. Pamiętaj, że może się z czasem nasilić, a wówczas trzeba nawet przyjmować niesteroidowe leki przeciwzapalne. Doceń też siłę profilaktyki. Chcesz uniknąć nawrotu bólu kręgosłupa lędźwiowego? Pamiętaj o ruchu, prawidłowej postawie ciała oraz o tym, aby w porę rozprawić się ze zbędnymi kilogramami.

Kręgozmyk

Czasem ból kręgosłupa lędźwiowego ma związek z kręgozmykiem – to schorzenie, w wyniku którego dochodzi do przesunięcia względem siebie dwóch sąsiadujących kręgów. W jaki sposób przebiega ta choroba i co możesz zrobić, by złagodzić towarzyszące jej dolegliwości? 

Czym jest kręgozmyk?

Kręgozmyk jest uciążliwą przypadłością. Jak wygląda? Jeden kręg przesuwa się w stosunku do drugiego, do przodu. Co ważne, problem dotyka ludzi w różnym wieku. W przypadku osób młodszych główną jego przyczyną są urazy, z kolei w przypadku osób starszych – zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa. W każdym przypadku objawy choroby są takie same. To ból kręgosłupa lędźwiowego, który często promieniuje w stronę kończyn dolnych. Innym skutkiem kręgozmyku jest zmęczenie nóg. 

Jak przy kręgozmyku możesz pokonać ból? Kręgosłup lędźwiowy trzeba prześwietlić

Jeśli ból kręgosłupa wywołany jest przez kręgozmyk, musisz wykonać kilka ważnych badań, które pozwolą ocenić skalę problemu. Są to przede wszystkim badania obrazowe, takie jak rentgen czy rezonans magnetyczny. Dzięki nim można wybrać najlepsze w danym przypadku leczenie. 

W walce z bólem kręgosłupa lędźwiowego pomogą ci przede wszystkim odpowiednio dobrane środki farmakologiczne, które:

  • łagodzą dolegliwości;
  • pomagają rozluźnić mięśnie;
  • zmniejszają stany zapalne. 

Bardzo duże znaczenie ma też rehabilitacja, polegająca głównie na pracy nad prawidłowym napięciem mięśniowym. Jeśli nie przynosi pozytywnych efektów, lekarz może zadecydować o operacji. 

Zobacz też:
Jakie są najczęstsze przyczyny bólu oczu i oczodołów?

Co jeszcze może oznaczać ból? Kręgosłup lędźwiowy a przepuklina krążka międzykręgowego

O przepuklinie krążka międzykręgowego mówi się w chwili, gdy dochodzi do wysunięcia jądra miażdżystego. Co jest przyczyną do takiego procesu degradacyjnego? Najczęstszymi źródłami tej choroby są czynniki genetyczne. Musisz jednak pamiętać, że i niezdrowy styl życia może również do niej doprowadzić. 

Jak rozpoznać przepuklinę krążka międzykręgowego?

Jakie objawy świadczą o przepuklinie? Najczęściej są to:

  • bóle kręgosłupa lędźwiowego;
  • większe napięcie mięśniowe w rejonie kręgosłupa;
  • zaburzenia czucia; 
  • drętwienie i mrowienie. 
Jak możesz leczyć dyskopatię?

W leczeniu przepukliny krążka międzykręgowego bardzo ważną rolę odgrywają odpowiednio dobrane środki farmakologiczne. To głównie środki przeciwbólowe i przeciwzapalne. Często zalecane są też leki zwiotczające mięśnie. Dodatkowo, mogą pomóc również ćwiczenia wzmacniające mięśnie tułowia oraz lekkie formy aktywności fizycznej, np. spacery. W poważniejszych przypadkach w grę wchodzi leczenie operacyjne. 

Zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa 

ZZSK to kolejna choroba, której towarzyszy silny ból w odcinku lędźwiowym. Jest to schorzenie o charakterze przewlekłym, która prowadzi do wielu problemów. Co musisz wiedzieć na jej temat? 

Skąd biorą się problemy z ZZSK?

Dokładne przyczyny choroby nie są znane, jednak lekarze przypuszczają, że spory wpływ na jej rozwój mają czynniki genetyczne. Zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa może mieć też związek z zaburzeniami układu immunologicznego oraz zakażeniami bakteryjnymi. 

Objawy ZZSK

Typowe symptomy tej choroby to:

  • ból kręgosłupa lędźwiowego, który nasila się w nocy, a ustępuje podczas aktywności fizycznej;
  • uczucie ogólnego rozbicia i zmęczenie;
  • lekka gorączka, dość często pojawiająca się na początku choroby;
  • nasilające się problemy ze sztywnością kręgosłupa, co znacznie utrudnia poruszanie się.
ZZSK – jak możesz pokonać ten problem? 

Leczenie ZZSK obejmuje przede wszystkim przyjmowanie leków przeciwbólowych i przeciwzapalnych. Ważne są też regularnie wykonywane ćwiczenia, dzięki którym możesz wzmocnić kręgosłup. Okłady z lodem, ciepły kąpiele i masaże są kolejnymi metodami stosowanymi w celu złagodzenia bólu. Bardzo ważne jest tu również utrzymywanie prawidłowej postawy ciała, co pozwala odciążyć kręgosłup, a jednocześnie chroni go przed deformacjami. 

Stenoza kanału kręgowego 

Stenoza, czyli patologiczne zwężenie kanału kręgowego, to kolejna przypadłość związana z bólem kręgosłupa lędźwiowego oraz problemami z poruszaniem się. Główną przyczyną tej choroby są zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa, które zaczynają się rozwijać w okolicy 50. roku życia. 

Zobacz też:
Ból dziąseł – dlaczego się pojawia? Dowiedz się, co może oznaczać i jak dbać o dziąsła

Jak objawia się stenoza? Typowymi problemami są tu:

  • bóle kręgosłupa lędźwiowego, które nasilają się podczas chodzenia i stania;
  • osłabienie mięśni dolnych części ciała.

Z jakich form kuracji możesz skorzystać? Jedną z możliwości jest leczenie farmakologiczne, polegające przede wszystkim na przyjmowaniu niesteroidowych leków przeciwzapalnych. Możesz też spróbować fizjoterapii i gimnastyki leczniczej, dzięki której kręgosłup stanie się mocniejszy. Ulgę w walce z bólem mogą przynieść również masaże (pod warunkiem, że zostaną wykonane w odpowiedni sposób). 

Jakim innym chorobom towarzyszy ból w odcinku lędźwiowym? 

Jakie choroby mogą się jeszcze objawiać bólem kręgosłupa lędźwiowego? Wiadomo,że za problemy z nim związane może odpowiadać osteoporoza lub nowotwory kości. Bóle kręgosłupa w odcinku lędźwiowym mogą mieć też związek ze zmianami zwyrodnieniowymi w stawach.

Ból kręgosłupa lędźwiowego może się też wiązać z:

  • problemami z prostatą (u mężczyzn) lub endometriozą (u kobiet);
  • cukrzycą, w przypadku której struktury kręgosłupa są narażone na szybszą degenerację; 
  • chorobami nerek i układu moczowego; 
  • chorobami trzustki;
  • problemami związanymi z pracą wątroby.

Jak pokonać ból? Kręgosłup lędźwiowy może ratować medycyna 

Bóle w okolicy lędźwiowej mogą wiązać się z wieloma schorzeniami, a ustalenie źródła problemu jest podstawą kuracji. Sprawdź, gdzie szukać pomocy!

Ból kręgosłupa lędźwiowego – lekarz rodzinny czy specjalista?

W pierwszej kolejności możesz odwiedzić lekarza rodzinnego, który skieruje cię do odpowiedniego specjalisty, np. ortopedy lub neurologa. Ostateczna decyzja uzależniona jest od badania ogólnego i od wywiadu. Na tej podstawie lekarz pierwszego kontaktu ustali najbardziej prawdopodobną przyczynę bólu. 

Ból kręgosłupa lędźwiowego – badania, które pomogą w postawieniu diagnozy 

Jakie badania warto wykonać, gdy doskwiera ci ból kręgosłupa lędźwiowego? Podstawa to badanie siły mięśniowej, a także odruchów w dolnej części ciała. Aby ocenić ich stan, lekarz musi dotykać twojej skóry na zmianę tępym i ostro zakończonym przedmiotem oraz stukać młoteczkiem w ścięgna. 

Jeśli medyk podejrzewa, że ból kręgosłupa lędźwiowego ma związek ze zmianami zapalnymi, neurologicznymi lub z rozwojem choroby nowotworowej, może zlecić wykonanie dokładniejszych badań obrazowych. Są to przede wszystkim:

  • prześwietlenie rentgenem;
  • tomografia komputerowa;
  • rezonans magnetyczny.

Ból kręgosłupa lędźwiowego – leki, z których korzysta się najczęściej

Przy bólu kręgosłupa w części lędźwiowej możesz sięgnąć po ogólnodostępne leki przeciwbólowe lub przeciwzapalne. Możesz skorzystać też z maści na ból kręgosłupa oraz żeli, które rozluźniają mięśnie i łagodzą dolegliwości. W poważniejszych przypadkach lekarz może przepisać mocniejsze środki przeciwbólowe, dzięki którym poruszanie się nie będzie już tak trudnym zadaniem. W przypadku wyjątkowo silnego bólu specjalista czasem decyduje o podaniu zastrzyków przeciwbólowych. 

Zobacz też:
Ból podbrzusza po stosunku – czym jest spowodowany? Poznaj przyczyny bólu brzucha po seksie

Ból kręgosłupa lędźwiowego – rehabilitacja

Co możesz zrobić, aby twój kręgosłup lędźwiowy odzyskał dobrą formę? Skorzystaj z odpowiedniej rehabilitacji! Lista zabiegów, które mogą pomóc, jest długa. Pojawiają się na niej m.in.:

  • zabiegi wykorzystujące moc ultradźwięków;
  • elektrostymulacja; 
  • krioterapia;
  • laseroterapia; 
  • lecznicze kąpiele;
  • masaże wirowe;
  • magnetoterapia. 

W każdym przypadku sposób rehabilitacji jest dobierany do stanu zdrowia pacjenta. Takie indywidualne dopasowanie to klucz do sukcesu. 

Ból kręgosłupa lędźwiowego – ćwiczenia

Aby uniknąć bólu kręgosłupa lędźwiowego, postaw na regularne wykonywanie ćwiczeń rozciągających i wzmacniających mięśnie. Jaka gimnastyka będzie najlepsza dla tej części kręgosłupa? Wśród najważniejszych ćwiczeń znajdują się:

  • ćwiczenia z piłką gimnastyczną;
  • koci grzbiet;
  • ukłon japoński;
  • kołyska;
  • rowerek.

Zanim pojawi się ból. Kręgosłup lędźwiowy a profilaktyka 

Jeśli nie chcesz, aby problemy związane z kręgosłupem lędźwiowym utrudniły ci życie, zadbaj w porę o ten szczególny fragment kręgosłupa. O czym musisz pamiętać? 

Przede wszystkim, miej na uwadze, jak ważne jest zachowanie prawidłowej postawy ciała podczas wykonywania codziennych czynności. Musisz podnieść coś ciężkiego? Ugnij nogi w kolanach i podnieś przedmiot w taki sposób, aby twoje plecy pozostały proste. Musisz przenieść duży pakunek? Pamiętaj o prostych plecach oraz o tym, by ciężar równomiernie rozłożyć na obie ręce. 

Aktywność w profilaktyce bólu kręgosłupa lędźwiowego

Co jeszcze możesz zrobić dla dobra całego kręgosłupa? Żyj aktywnie. Pamiętaj, że wielogodzinne siedzenie źle wpływa na ogólny stan zdrowia i może doprowadzić do problemów z układem ruchu. Kontroluj też masę ciała, ponieważ każdy dodatkowy kilogram to zbędne obciążenie dla kręgosłupa. 
Codzienne zaniedbania, nawet te drobne, mogą sprawić, że dopadnie cię uciążliwy ból. Kręgosłup lędźwiowy to odcinek wyjątkowo mocno obciążony i ponosi największe konsekwencje takich błędów. Pamiętaj zatem o prawidłowej postawie ciała i aktywności fizycznej. Zwracaj też uwagę na błahe z pozoru dolegliwości, które mogą się okazać zapowiedzią poważnych problemów. Jeśli ból kręgosłupa lędźwiowego będzie nie do zniesienia, nie wahaj się i udaj się po pomoc do lekarza.

O autorze

Mirosława Jankowiak

Absolwentka Technikum Gastronomicznego w Bytomiu i historii na Uniwersytecie Śląskim w Katowicach. Miłośniczka podróży, przyrody i aktywnego wypoczynku. Podróżnicze i historyczne pasje łączy z pracą przewodnika turystycznego. W wolnym czasie poszerza swoją wiedzę na temat zdrowego stylu życia i diet, ze szczególnym uwzględnieniem diety roślinnej.

Zobacz wszystkie artykuły