Ocena

Boląca trzustka jest częstym problemem, a ponieważ gruczoł ten spełnia ważną rolę w ludzkim organizmie, nie możesz ignorować takiej dolegliwości. Im prędzej nauczysz się rozpoznawać niepokojące sygnały, tym większa szansa na to, że unikniesz poważnych problemów. Sprawdź, czym jest trzustka i co jej zagraża. 

Co musisz wiedzieć o trzustce? 

Trzustka to gruczoł o niegulanym kształcie i stosunkowo niewielkich rozmiarach.Choć jest niewielka, w twoim organizmie pełni bardzo ważną funkcję. 

Gdzie znajduje się trzustka?

Trzustka znajduje się w jamie brzusznej, a dokładniej w jej tylnej części. Położenie na wysokości odcinka lędźwiowego kręgosłupa sprawia, że ból trzustki często jest mylony z bólem pleców, co utrudnia zdiagnozowanie choroby i opóźnia leczenie. Wiedza na temat tego, czym charakteryzuje się ból trzustki, jest zatem bardzo ważna. 

Zobacz też:
Ból zatok – skąd się bierze? Jak go pokonać?

Jak zbudowana jest trzustka? 

Trzustka składa się z głowy, którą otacza pętla dwunastnicy, trzonu i ogona, który sięga aż do wnęki śledziony. Ważną rolę w budowie tego narządu odgrywają też pokrywające go pęcherzyki. Większość z nich (80–85%) pełni rolę zewnątrzwydzielniczą, a pozostałe – wewnątrzwydzielniczą.

Trzustka i jej zadania

Niewielka trzustka odgrywa w twoim organizmie bardzo ważną rolę. To dzięki niej do jelita cienkiego trafiają enzymy pozwalające na trawienie białek, tłuszczów i węglowodanów, gdyż produkowany jest tam sok trzustkowy (jeden z ważniejszych soków trawiennych). Trzustka odpowiada też za wytwarzanie tak ważnych hormonów, jak insulina i glukagon.

Ból trzustki – objawy, których nie możesz zignorować 

Zastanawiasz się, jak boli trzustka? Objawy bywają tu dość mylące, warto zatem wiedzieć, na co zwrócić uwagę. Ból taki może promieniować w stronę pleców oraz nadbrzusza. Zwykle ma charakter napadowy i ostry, mogący skutecznie utrudniać wykonywanie codziennych czynności. Często towarzyszą mu inne problemy, m.in. ból brzucha, wymioty lub brak apetytu

Skąd bierze się ból trzustki? 

Od czego boli trzustka? Przyczyn problemu jest sporo. Co może być największym zagrożeniem dla tego narządu? 

Ból trzustki po jedzeniu

Ból trzustki, który pojawia się tuż po posiłku, jest jednym z najczęstszych problemów. Dolegliwość ta zwykle atakuje pół godziny po jedzeniu. Jesz smażone potrawy? Jadasz rzadko, ale dużo? Jeśli tak, problemy związane z bólem trzustki nie powinny być dla ciebie większym zaskoczeniem, a zmiana nawyków żywieniowych będzie pierwszym krokiem do odzyskania dobrej formy. 

Zobacz też:
Skąd się bierze ból w nadbrzuszu? Poznaj przyczyny dyskomfortu w nadbrzuszu i sposoby leczenia

Ciąża a ból trzustki

Ból trzustki w ciąży jest kolejnym zjawiskiem, z którym lekarze spotykają się dość często. Dlaczego? Ponieważ ten wyjątkowy okres w życiu kobiety sprzyja problemom z kamicą żółciową, a ta z kolei może przyczynić się do rozwoju stanu zapalnego w obrębie trzustki. To poważny kłopot, którego pierwsze objawy powinny zostać zgłoszone lekarzowi. 

Co jeszcze wpływa na ból trzustki? 

Ból w okolicy trzustki może być też spowodowany: 

  • zbyt częstym sięganiem po alkohol;
  • spożywaniem niektórych leków;
  • paleniem papierosów. 

O czym może świadczyć ból trzustki? 

Boląca trzustka może być chwilową dolegliwością lub wiązać się z poważnymi problemami zdrowotnymi. Jakimi? Oto choroby, z którymi lekarze spotykają się najczęściej.

Przewlekłe zapalenie trzustki

Przewlekłe zapalenie trzustki to jedna z najczęstszych chorób, którym towarzyszy silny ból trzustki. 

Objawy przewlekłego zapalenia trzustki 

Chorobie tej towarzyszą:

  • silny, nawracający ból brzucha;
  • wzdęcia;
  • biegunki;
  • wymioty;
  • brak apetytu i spadek masy ciała;
  • problemy związane ze skórą (np. świąd);
  • podwyższony poziom glukozy we krwi.

Przewlekłe zapalenie trzustki – przyczyny

Co może sprzyjać tej chorobie? Często główną przyczyną okazuje się zatkanie przewodu żółciowego, czego skutkiem jest ból trzustki i stan zapalny. Ryzyko zachorowania zwiększają też:

  • alkohol;
  • otyłość;
  • niektóre leki; 
  • niezdrowa dieta.

Ostre zapalenie trzustki

Ból trzustki może być wiązać się też z ostrym stanem zapalnym. Co musisz wiedzieć o tej chorobie? 

Objawy ostrego zapalenia trzustki

O problemach związanych z ostrym zapaleniem mogą świadczyć następujące objawy: 

  • nagły i silny ból w nadbrzuszu;
  • promieniujący w stronę kręgosłupa ból trzustki; 
  • nudności i wymioty;
  • przyspieszone bicie serca;
  • pragnienie i gorączka.
Zobacz też:
Ból pod kolanem – jak go leczyć i przywrócić nogom ich dawną sprawność?

Przyczyny ostrego zapalenia trzustki 

Wśród czynników, które mogą sprzyjać ostremu zapaleniu trzustki, pojawiają się m.in.:

  • choroby związane z drogami żółciowymi; 
  • urazy i operacje w rejonie jamy brzusznej;
  • nadczynność tarczycy;
  • zakażenia wirusowe.

Zwapnienie trzustki

Zwapnienie trzustki to kolejna przypadłość, której nie możesz zignorować. Zwykle zwapnienie jest skutkiem przewlekłego zapalenia trzustki, które przez wiele lat może przebiegać bezobjawowo. Czasem pojawia się dopiero w chwili, gdy w narządzie tym dochodzi już do wielu zmian. Jedną z nich jest zwapnienie trzustki, w przypadku którego wsparcie ze strony lekarza staje się kwestią bardzo ważną. 

Torbiele trzustki

Ból trzustki często wiąże się z obecnością torbieli. Co musisz wiedzieć na temat tego problemu?

Czym są torbiele? 

Torbiele to nic innego, jak zbiorniki wypełnione płynem, które powstają w obrębie trzustki. Zwykle ich pojawienie się ma związek z powikłaniami po zapaleniu, ale mogą się one również pojawić po operacji jamy brzusznej. Torbiele są też częstym zjawiskiem w przypadku zwężenia przewodu trzustkowego lub chorób pasożytniczych, a ponieważ mogą się one przemienić w zmianę złośliwą, wymagają stałej kontroli lekarskiej. 

Jak w porę rozpoznać torbiele? 

W jakich przypadkach ból trzustki może mieć związek z torbielami? Typowe objawy to: 

  • problemy związane z brakiem apetytu;
  • znaczny spadek masy ciała;
  • nudności i wymioty;
  • wzdęcia;
  • biegunka;
  • ból w podbrzuszu, który często promieniuje w stronę pleców. 

Pamiętaj jednak, że takie objawy towarzyszą tylko torbielom o większych rozmiarach. Te mniejsze mogą się rozwijać bezobjawowo, a jedyną szansą na ich wykrycie jest wykonanie kontrolnego badania USG. 

Zobacz też:
Ból kręgosłupa – jak się przed nim chronić?

Choroby nowotworowe trzustki

Najpoważniejszym zagrożeniem dla twojego zdrowia i życia są nowotwory, którym również towarzyszy ból trzustki. W tym przypadku bardzo ważne jest szybkie zdiagnozowanie choroby i rozpoczęcie w porę leczenia. 

Jak objawia się rak trzustki? 

O rozwoju raka może świadczyć nie tylko ból trzustki, ale i takie dolegliwości, jak: 

  • ból brzucha;
  • nudności i wymioty;
  • żółtaczka.

Ponieważ rak może się długo rozwijać bez wysyłania wyraźnych symptomów, ważne jest regularne wykonywanie badań kontrolnych. W diagnostyce tej choroby podstawą jest tomografia komputerowa, dzięki której można w porę wykryć niepokojące zmiany w jamie brzusznej.

Rak trzustki kontra medycyna 

Czy lekarze są w stanie skutecznie walczyć z rakiem trzustki? Tak, pod warunkiem, że choroba zostanie wykryta na czas. Niestety, wiele osób ignoruje tę dolegliwość, przez co diagnoza stawiana jest zbyt późno. 

Zwykle rak trzustki wykrywany jest w chwili, gdy pojawiają się przerzuty. Efektem jest bardzo wysoka śmiertelność wśród pacjentów, którzy w ciągu kilku miesięcy od postawienia diagnozy przegrywają walkę z chorobą. 

Nie chcesz do nich dołączyć? Zadbaj w porę o swoją trzustkę. 

Jak pokonać ból trzustki? 

Chcesz wiedzieć, co robić, jak boli trzustka? Sprawdź najpopularniejsze metody leczenia związanego z nią bólu.

Lekarz a ból trzustki

Ból trzustki warto skonsultować z lekarzem, który ustali przyczynę problemu i wybierze najlepszą w danym przypadku metodę leczenia. Pomogą mu w tym badania obrazowe (m.in. USG) oraz laboratoryjne, polegające m.in. na sprawdzeniu poziomu amylazy w surowicy krwi i w moczu.

Zobacz też:
Ból płuc – czy płuca mogą boleć? Jak reagować na kłucie w płucach?

W chwili, gdy powyższe badania nie dadzą odpowiedzi na pytanie, skąd wziął się w danym przypadku ból trzustki, lekarz może zlecić wykonanie rezonansu magnetycznego, tomografii komputerowej lub badania endoskopowego. 

Domowe sposoby na ból trzustki 

Ból trzustki możesz łagodzić domowymi sposobami. Tu twoimi sojusznikami okazują się następujące zioła:

  • pokrzywa zwyczajna;
  • mniszek lekarski;
  • chmiel zwyczajny;
  • glistnik jaskółcze ziele. 

Dieta wspierająca trzustkę

Chcesz pomóc trzustce? Zmień swoją dietę. Unikaj zbyt tłustych potraw, zrezygnuj też ze słodyczy i ostrych przypraw. Postaw na dania lekkostrawne, dzięki którym unikniesz problemów związanych z trawieniem. 

W twojej diecie powinny się pojawić: 

  • drobne kasze i makarony;
  • chudy nabiał;
  • niewielkie ilości tłuszczów roślinnych (np. oleju słonecznikowego);
  • warzywa (szczególnie szpinak) i owoce. 

Ból i kłucie w trzustce to problemy, z którymi możesz skutecznie walczyć. Zdrowa dieta, rozsądne korzystanie z leków oraz uważne monitorowanie swojego stanu zdrowia – oto podstawowe zasady, których warto przestrzegać.

O autorze

Mirosława Jankowiak

Absolwentka Technikum Gastronomicznego w Bytomiu i historii na Uniwersytecie Śląskim w Katowicach. Miłośniczka podróży, przyrody i aktywnego wypoczynku. Podróżnicze i historyczne pasje łączy z pracą przewodnika turystycznego. W wolnym czasie poszerza swoją wiedzę na temat zdrowego stylu życia i diet, ze szczególnym uwzględnieniem diety roślinnej.

Zobacz wszystkie artykuły