Dowiedz się, jak zbudowany jest układ immunologiczny, jakie pełni funkcje i w jaki sposób możesz wesprzeć jego pracę. W dalszej części artykułu dowiesz się między innymi, jak zbudowany jest układ immunologiczny, jakie pełni funkcje i jak poprawić odporność organizmu. 

Czym jest układ immunologiczny?

Układ immunologiczny to układ w twoim organizmie, który ma cię chronić przed wszelkimi bakteriami i drobnoustrojami, wywołującymi różne choroby. Konsekwencją tego, że w organizmie pojawiają się jakieś niepożądane zarazki, jest odpowiedź układu immunologicznego. Właśnie z tego względu tak ważne jest, aby układ immunologiczny bardzo dobrze funkcjonował, co oczywiście nie zawsze ma miejsce. Układ ten jest narażony na pewne dysfunkcje i jego praca może zostać zaburzona. Jest to niepożądany stan, który prowadzi do wielu chorób, przy których twój organizm nie będzie się w stanie bronić. 

Układ immunologiczny to bardzo skomplikowana struktura, która znajduje się w twoim organizmie. Na to, czy dobrze on funkcjonuje, ma wpływ wiele czynników, między innymi:

  • płeć;
  • wiek;
  • genetyka;
  • dieta;
  • aktywność fizyczna;
  • nadmierny stres. 
Zobacz też:
Flegma w gardle – przyczyny i domowe sposoby

Budowanie mocnego układu immunologicznego od pierwszych dni życia

Każdy człowiek już od pierwszych dni życia buduje odporność organizmu. W jaki sposób? Tak naprawdę są dwie drogi, pierwszą są szczepionki, a druga to po prostu chorowanie. Choć być może brzmi to dosyć dziwnie, tak właśnie to funkcjonuje. Twój układ odpornościowy zapamiętuje choroby, z którymi miałeś styczność i wytwarza skuteczny mechanizm obronny na przyszłość

Czym jest pamięć immunologiczna organizmu?

Często mówi się o tak zwanej pamięci immunologicznej, dzięki której, gdy w twoim organizmie po raz kolejny pojawi się jakaś bakteria, bardzo szybko zostanie ona rozpoznana i od razu zniszczona. Ta pierwsza linia obrony przed różnymi infekcjami jest bardzo ważna dla ogólnego zdrowia. Gdy układ immunologiczny jest osłabiony, możesz bardzo często chorować i być podatny na różne poważne schorzenia, nie tylko na przeziębienie, czy grypę.

Jak zbudowany jest system immunologiczny?

Powiedzieliśmy już o tym, że układ odpornościowy jest niezwykle skomplikowany i nie da się go opisać w kilku słowach. Zdecydowanie struktura ta zasługuje na szersze omówienie. Jeśli zastanawiasz się, jaka jest budowa układu immunologicznego, to czytaj dalej! 

Skóra i błony śluzowe

Pierwszą osłoną przed różnymi zarazkami jest oczywiście skóra i błony śluzowe. Właściwości bakteriobójcze mają na przykład łzy, ślina i mocz. Bardzo ważne są wszystkie błony śluzowe, które mają za zadanie zatrzymać wszelkie zarazki i nie pozwolić im dostać się do organizmu. Jeśli zdarzy się tak, że jakieś bakterie już dostaną się do organizmu, o ich zniszczenie powinny zadbać tak zwane fagocyty, które znajdują się w węzłach chłonnych. Jeśli te komórki nie poradzą sobie z niechcianym intruzem, do działania biorą się limfocyty. Gdy już uda im się rozpoznać niechcianego gościa, zaczynają wytwarzać przeciwciała. Z kolei ich zadaniem będzie całkowite zniszczenie wrogich komórek. 

Zobacz też:
Sposoby na zdrowe i skuteczne odchudzanie

Śledziona, węzły chłonne i migdałki

Wiesz, że największym narządem, który należy do układu odpornościowego, jest śledziona? To niezwykle ważny narząd, którego zadaniem jest produkowanie tak ważnych przeciwciał. Jednak to tylko jedna z licznych funkcji tego narządu. Istotne są także węzły chłonne, które mają za zadanie filtrowanie limfy,  a także wspomagają produkcję przeciwciał. Kolejny ważny narząd to migdałki, to w nich dochodzi do namnażania się komórek układu immunologicznego. O budowie i roli poszczególnych części układu immunologicznego można by mówić bardzo dużo, jednak warto zapamiętać przynajmniej te podstawowe informacje. 

Układ immunologiczny człowieka a rodzaje odporności

Odporność organizmu jest bardzo ważna dla człowieka, a wszystkie zaburzenia pracy układu immunologicznego mogą mieć bardzo poważne konsekwencje dla zdrowia. Wyróżnia się dwa rodzaje odporności: wrodzoną i nabytą. 

Odporność wrodzona

Odporność wrodzona nazywana jest także odpornością naturalną lub dziedziczną. To odporność, z którą rodzi się dziecko. Ma ją już od pierwszych chwil życia. Ten rodzaj odporności zależy przede wszystkim od tego, jaka jest budowa skóry i jak funkcjonują błony śluzowe, a także od tego, czy podstawowe mechanizmy obronne organizmu, takie jak kaszel, kichanie czy łzawienie, działają w prawidłowy sposób. Oczywiście ten typ odporności nie jest w stanie uchronić dziecka przed wszelkimi chorobami, jednak jest to podstawowa obrona przed bakteriami i różnymi drobnoustrojami. 

Odporność nabyta

Z kolei odporność nabyta to ten rodzaj odporności, który powstaje po kontakcie z konkretnym antygenem. Zostaje on zapamiętany przez układ immunologiczny po to, aby później organizm mógł się skutecznie bronić. Sytuacja ta może być konsekwencją dwóch czynników, a mianowicie szczepienia lub przechorowania. Odporność nabyta jest bardzo ważna dla dalszego życia i może cię uchronić przed wieloma chorobami. Właśnie z tego względu w dzieciństwie przyjmuje się różne szczepionki według określonego schematu, aby u dziecka powstała tak zwana pamięć immunologiczna. 

Zobacz też:
Jak się wyspać? 5 sprawdzonych sposobów

Sposoby na wzmocnienie układu immunologicznego 

Nie da się ukryć, że układ odpornościowy odgrywa bardzo ważną rolę dla twojego organizmu. Zastanawiasz się pewnie, czy istnieją jakieś sposoby na to, żeby jeszcze bardziej wesprzeć jego pracę? Oczywiście, że tak. Pierwszym czynnikiem, który wzmacnia system odpornościowy człowieka, są wspomniane wcześniej szczepionki. To one pomagają walczyć z wieloma chorobami na skutek wytworzenia pamięci immunologicznej i wyprodukowania przeciwciał. Nie da się zaprzeczyć, że to właśnie szczepionki pozwoliły na wyeliminowanie z naszego życia wielu groźnych chorób. 

Zdrowa zbilansowana dieta a układ odpornościowy

Jednym z najważniejszych, najprostszych, a zarazem tak bardzo niedocenianych sposobów na wsparcie pracy układu immunologicznego jest odpowiednio zbilansowana dieta, która będzie bogata w niezbędne składniki odżywcze, witaminy i minerały. Wspierają one twój organizm i odżywiają tkanki, pomagają w ich odbudowie. Tylko odpowiednio zbilansowana dieta jest w stanie dostarczyć do organizmu wszystkich niezbędnych składników. Bez podstawowych substancji, takich jak węglowodany, białka i tłuszcze twój organizm nie będzie w stanie prawidłowo funkcjonować. Bardzo ważne jest także pokrycie swojego zapotrzebowania kalorycznego. Jeśli przez długi czas będziesz dostarczał do organizmu zbyt mało kalorii, zaburzona zostanie praca systemu immunologicznego i wielu narządów. Organizm nie będzie miał wystarczającej ilości energii. Zacznie ją oszczędzać kosztem niektórych procesów, które w normalnych warunkach powinny zachodzić w twoim ciele. To niepożądany stan, który może również wpłynąć na zaburzenie układu immunologicznego. Trzeba zachować równowagę, bo oczywiście nadmiar spożywanych kalorii również nie jest dobry dla organizmu i może prowadzić do otyłości. Ważne jest wybieranie zdrowych i wartościowych produktów, które dostarczają witamin i minerałów. 

Zobacz też:
Świadome odżywianie - zdrowa żywność i jej wpływ zdrowie i samopoczucie

Odporność bierze się z jelit

Choć temat odżywiania jest bardzo ważny, nadal wiele osób nie zdaje sobie sprawy, jak ogromny wpływ jedzenie ma na ich stan zdrowia i na funkcjonowanie układu odpornościowego. Kwestia żywienia jest często bagatelizowana i schodzi na dalszy plan. Jest to ogromny błąd. Choć obecnie coraz częściej zaczyna mówić się o tym, że to większość układu immunologicznego znajduje się w jelitach. Powstają nowe publikacje i naukowe wypowiedzi dotyczące właśnie tego, że odporność organizmu bierze się z jelit. Warto zapoznać się bliżej z tym tematem i zadbać o mikroflorę jelitową. Zdecydowanie nie pomagają w tym wszelkie używki i spożywanie przetworzonej żywności. 

Aktywność fizyczna a system odpornościowy

Mówi się, że sport to zdrowie i w tym zdaniu jest dużo prawdy. Aktywność fizyczna nie tylko wpływa pozytywnie na wygląd i stan skóry, ale przede wszystkim wspiera pracę układu immunologicznego. Warto zadbać o ten aspekt na co dzień i włączyć ruch do swojego życia. Po pierwsze twój organizm będzie ci za to wdzięczny, ale także ruch paradoksalnie doda ci energii i wpłynie pozytywnie na twoje samopoczucie fizyczne, ale i psychiczne.

Stres a komórki systemu immunologicznego

Stres to wróg każdego z nas. To czynnik, który ma bardzo negatywny wpływ na wiele procesów zachodzących w organizmie w tym także na pracę układu odpornościowego. Oczywiście nie da się całkowicie uniknąć w życiu stresu, ale bardzo dobrą praktyką jest nauka panowania nad własnymi emocjami i ograniczenie stresu do minimum. 
Układ immunologiczny to jednak z najważniejszych struktur w twoim organizmie. To prawdziwa i właściwie jedyna tarcza obronna twojego organizmu do walki z różnymi zarazkami. Bez odporności co chwilę byś chorował. Rodzimy się już z jakąś odpornością, jednak zdecydowanie nie jest ona wystarczająca, aby w pełni ochronić nasz organizm. Odporność nabytą buduje się przez wiele lat za pomocą szczepionek lub przechorowania danej choroby.  Niestety nie ma innej drogi. Aby układ odpornościowy dobrze funkcjonował, możesz wspierać jego pracę, a kluczem jest tu odpowiednia dieta. Odpowiednie żywienie to tak naprawdę lek na różne dolegliwości i problemy ze zdrowiem. W wielu przypadkach zbilansowana dieta może być początkiem leczenia, a środki farmakologiczne powinny być włączone dopiero, gdy to nie przynosi skutków. Oczywiście wszystko powinno się odbywać pod stałą kontrolą lekarza lub dietetyka. Dbaj o swoje zdrowie i wspieraj układ odpornościowy. Z pewnością troska o swoje zdrowie przyniesie pozytywne skutki, a ty będziesz cieszyć się dobrym samopoczuciem i energią, która jest potrzebna do podejmowania nowych wyzwań.

Zobacz też:
Jakie są przyczyny bezsenności i jak sobie z nią radzić?

O autorze

Justyna Jakubczyk

Miłośniczka zdrowego stylu życia i treningu siłowego. Pisanie to jej pasja i praca, którą uwielbia ponad wszystko. Słowa pozwalają jej przenieść się do krainy nieograniczonej kreatywności. Wtedy może realizować swoje szalone pomysły.

Zobacz wszystkie artykuły